ثبت وب سایت          تبلیغات          RSS          درباره ما          تماس با ما
امروز دوشنبه، ۷ فروردین ۱۳۹۶


آشنایی با بادرنجبویه

بادرنجبویه (Dracocephalum) ، با نام های بادرنگبویه، وارنگ بو و ترنجان نیز در برخی منابع از آن یاد می شود، گیاهی است علفی و خودرو و پایا و از تیره نعناع میباشد. برگ های آن بزرگتر از برگ نعناع و تقریباً مدور و شاخه های زیاد دارد که از روی ریشه خارج می شوند. گل آن سفید رنگ و ریشه آن در زمین می ماند و هرسال مانند نعناع شاخه و برگ ها از آن میروید. گربه این گیاه را بسیار دوست می دارد و از آن می خورد.

طبیعت آن گرم و خشک بوده و مقوی قلب و قوای فکری و دستگاه عصبی و زیادکننده هوش و حافظه و نشاط آور و مفرح و از بین برنده درد هایی که در مغز و داخل جمجمه پیدا می شوند. ضمناً معالجه کننده بیماری کابوس و از بین برنده ترش و وحشت های عصبی بوده و اثر سموم وارده در بدن را کم می کند. و افرادیکه دهانشان بدبو می باشد می توانند با جویدن برگ این گیاه بوی بد دهان خود را زایل نمایند. مقدار خوراک آن 12 – 15 گرم است که طبخ کرده و پس از صاف نمودن آب آنرا میل می کنند.

ملیسا (Melissa) نام علمی بادرنجبویه است که از واژه‌ای یونانی، به معنای زنبور گرفته شده است، این گیاه محبوب زنبور عسل است. وقتی زنبور مسافت زیادی از کندو دور می‌شود، با عطر این گیاه راه بازگشت خود را پیدا می‌کند.

گفته می‌شود که زنبورهای عسل هیچگاه باغی را که بادرنجبویه در آن می‌روید ترک نمی‌کنند و کندوی معطر به بوی این گیاه، زنبورهای جدیدی را تشویق می‌کند که در آن کندو اقامت گزینند.

خواص بادرنجبویه,خواص بادرنجبویه چیست؟,خواص بادرنجبویه در طب سنتی

خواص بادرنجبویه در طب سنتی

 یک متخصص طب سنتی با بیان این مسئله گفت:«تاکید می شود هنگام تهیه این گیاه از عطاری ها حتماً از واژه ملیس به جای بادرنجبویه استفاده شود. این گیاه خواص متعددی دارد و یکی از کاربرهای آن رفع انسدادهای عروق داخل مغزی است و به گفته حکمای طب قدیم، مصرف این گیاه باعث بهبود جریان خون در مغز می شود که به تبع این خاصیت، توصیه می شود افرادی که در معرض کم حافظگی هستند یا مطالب را به خوبی به خاطر نمی آورند هفته ای 2 بار دم نوش بادرنجبویه (ملیس) را تهیه کنند و هر بار یک تا دو مرتبه در روز آن را بنوشند.»

خواص بادرنجبویه

بادرنجبویه داروی مورد علاقه پزشک بزرگ ایرانی، ابوعلی‌سینا بود که جهت تقویت قلب و انبساط روح تجویز می کرده است.

استفاده از این گیاه به عنوان یک داروی ضد افسردگی تا قرن هفدهم ادامه داشت. آزمایش‌های جدید بر روی حیوانات آزمایشگاهی نشان می دهد که این گیاه همانند یک داروی مسکن بر روی دستگاه عصبی مرکزی عمل می کند و به همین دلیل آرام بخش است.

این گیاه به اشکال مختلفی از قبیل اسانس، عصاره روغنی، روغن، پماد، کمپرس و دم‌کرده استفاده می‌شود. بادرنجبویه دارای طبیعت گرم و خشک است. خواص آن عبارتند از :

آرام بخش اعصاب

ضد بیماری های قلب، معده و روده

مفرح و نشاط آور

اسانس این گیاه در آرام کردن درد معده با منشاء عصبی، احساس چنگ‌زدگی در معده، تپش قلب، سردردهای یک طرفه، سرگیجه، عصبانیت، بی‌خوابی، استفراغ های دوران بارداری، درد عصبی دندان و رفع تندخویی در دختران جوان و زنان موثر است.

بالا برنده فشار خون

 ضد اسپاسم، ضد درد، نیرو دهنده، ضد تشنج

 برای رفع احساس صداهای مبهم در گوش، هیستری، مالیخولیا

خواص برگ بادرنجبویه

برگ این گیاه، بهترین دارو برای کسی است که هنگام نگرانی و اضطراب دچار ناراحتی معده می شوند. دم کرده آن نیز جهت بهبود تهوع، مراحل اول سرماخوردگی، خستگی عصبی و افسردگی مفید است.

ضماد برگ این گیاه برای بهبود درد مفاصل مفید است.

در اسپانیا، برگ بادرنجبویه را به سس سالاد اضافه می‌کنند و برگ تازه آن را با چای معمولی مخلوط و یک نوشیدنی مطبوع تهیه می‌کنند.


روغن بادرنجبویه

کمپرس، پماد و روغن حاصل از این گیاه جهت دفع حشرات و درمان زخم نیش آنها و رفع تنش عصبی، از زمان ابن سینا تجویز شده است. گیاه پزشکان و عطاران، روغن بادرنجبویه را برای از بین بردن افسردگی، نگرانی، بی قراری و سردردهای عصبی تجویز می‌کنند.

از آنجا که روغن این گیاه عامل اصلی درمانی گیاه است، توصیه شده است که از مصرف خشک شده‌ گیاه خودداری و تازه آن استفاده شود.

هر چند که این گیاه هم همانند بسیاری از گیاهان دارویی دارای خواص مفید است، ولی از مصرف بیش از اندازه آن باید خودداری کنید و در صورت داشتن یک بیماری خاص و مصرف یک داروی خاص از مصرف خودسرانه آن پرهیز نمایید و قبل از مصرف آن با پزشک مشورت کنید.

خواص بادرنجبویه,خواص بادرنجبویه چیست؟,خواص بادرنجبویه در طب سنتی

جوشانده یا شربت بادرنجبویه

جوشانده یا شربت آن برای تقویت معده ، کبد و ازدیاد هوش و حافظه تجویز می شود. همچنین برای تنگی نفس و برای استحکام لثه و دندان ها مفید است و سکسکه را آرام می کند.


دم کرده بادرنجبویه

دم کرده آن تعریق بدن را افزایش می‌دهد که راه درمان سنتی سرماخوردگی‌های همراه با تب است. همچنین نوشیدن دم کرده ی بادرنجبویه بعد از غذا به هضم آن کمک می‌ کند.

فواید دمنوش بادرنجبویه

 «طریقه مصرف این گیاه همانند چای است و می توان آن را مانند چای دم و روزی 2-1 فنجان از آن جایگزین چای کرد. مصرف طولانی مدت این گیاه، هیچ گونه سمیتی ندارد و می تواند تأثیر خوبی روی سلامت و شادابی داشته باشد. برای این منظور می توان هر بار یک قاشق غذاخوری از برگ ملیس (5 گرم برگ خشک) را با یک لیوان آب جوش مخلوط و آن را به مدت 15-10 دقیقه دم و سپس صاف کرد و نوشید.»

وی با تاکید بر این مساله که مصرف این گیاه ممکن است در برخی افراد باعث بروز حساسیت شود، گفت:«از آنجا که هر فردی ممکن است به هر دارویی گیاهی حساسیت داشته باشد، بهتر است هفته ای دو بار دمنوش این گیاه را برای مدت دو هفته بنوشید. اگر با نوشیدن آن دچار حساسیت نشدید و وضعیت بهتری پیدا کردید سپس به تدریج تعداد دفعات آن را بیفزایند و در نهایت به روزی یک فنجان در روز برسانید. می توانید برای یک ماه، روزانه یک بار از دمنوش بادرنجبویه استفاده کنید.»

این متخصص طب سنتی با اشاره به اینکه این گیاه از نظر ظاهری شبیه برگ نعناع است و وقتیان را لای انگشتان دستتان فشار دهید، بوی پرتقال می دهد، افزود:«بهبود وضعیت کبد از دیگر خاصیت های این گیاه است که می تواند منجر به کاهش چربی های کبد شود. نتایج برخی تحقیقات نشان می دهد این گیاه ظرفیت چربی، کلسترول و تری گلیسرید را تنظیم می کند. علاوه بر این، این گیاه خواب آور، آرام بخش است و باعث کاهش اضطراب، بهبود خلق و خو می شود و مفرح و شادی بخش است. تأثیر این گیاه بر دستگاه گوارش هم تأیید شده و افرادی که ناراحتی های گوارشی با منشاء عصبی دارند، یک تقویت کننده، به ویژه برای تقویت معده به شمار می رود و دردهای ناشی از نفخ و ورم معده را بهبود می بخشد.»

«مصرف بادرنجبوبیه در افرادی که دچار کم کاری تیرویید هستند و داروی تیرویید مصرف می کنند می تواند باعث ایجاد اختلال در نتایج آزمایش ها شود به همین دلیل باید قبل از آزمایش برای مدت یک ماه مصرف آن را قطع کنند.»

بادرنجبویه برای رفع تبخال

منشأ تبخال ویروس است و استرس نیز یکی از عوامل بروز آن. نتایج پژوهش‌ها نشان می‌دهد که بادرنجبویه برای مقابله با این مشکل موثر است. این گیاه حاوی ترکیباتی مانند اسید رزمارینیک و همچنین سیترال است که هر دو خواص ضدویروسی دارند. برای این کار باید دست به کار شوید و یک روغن مخصوص درست کنید. یک قاشق غذاخوری روغن جوجوبا را با یک قاشق غذاخوری موم عسل مخلوط کنید و کاملا هم بزنید تا یکدست شود. یک قاشق چای‌خوری تنتور بادرنجبویه و سپس 5 قطره روغن گیاهی بادرنجبویه، 10 قطره روغن گیاهی درخت چای و 10 قطره روغن گیاهی اسطوخودوس به آن اضافه کنید. همه‌ی مواد را ترکیب کنید و با دیدن اولین علائم بروز تبخال روی محل بگذارید. هر نیم ساعت یک بار به مدت 3 ساعت و بعد از آن یک مرتبه هر دو ساعت از این روغن را روی تبخال بزنید.

موارد منع مصرف بادرنجبویه

مصرف این گیاه برای افرادی که از اختلالات تیروئیدی رنج می‌برند توصیه نمی‌شود.
افرادی که دچار گلوکم یا همان آب سیاه هستند نیز نباید از این گیاه استفاده کنند چون امکان دارد فشار چشمشان بالا رفته و مشکلشان بدتر شود.
آقایانی که دچار ورم در پروستات هستند نیز باید از مصرف این گیاه بپرهیزند.
روغن گیاهی بادرنجبویه برای خانم‌های باردار و شیرده و همچنین کودکان مورد منع مصرف دارد.

خواص بادرنجبویه,خواص بادرنجبویه چیست؟,خواص بادرنجبویه در طب سنتی


عوارض جانبی بادرنجبویه

بهتر است اشخاص گرم مزاج این گیاه ذا نخورند و اگر هم مصرف کردند، برای رفع عوارض آن می توانند از گل بنفشه و سکنجبین استفاده کنند.
تهوع و گیجی
تحریکات پوستی
در مواردی ناراحتی گوارشی
خستگی عمومی، احساس سنگینی در سر، بی حسی و سپس خواب عمیق و کاهش فشار خون (در مصرف بیش از حد)
 

منبع: نیازنگار

مطالب مرتبط

فرصت نگار,آگهی استخدام دولتی و خصوصی